Ara\u015ft\u0131rma ve Yay\u0131n Eti\u011fi \u0130lkeleri<\/strong><\/p>\n

\u0130A\u00dcD\u2019ye g\u00f6nderilen bilimsel yaz\u0131larda, Y\u00fcksek\u00f6\u011fretim Kurumlar\u0131 Bilimsel Ara\u015ft\u0131rma ve Yay\u0131n Eti\u011fi ile ili\u015fkili y\u00f6nergeler, ICMJE (International Committee of Medical Journal Editors) \u00f6nerileri ve COPE (Committee on Publication Ethics)\u2019un Edit\u00f6r ve Yazarlar i\u00e7in Uluslararas\u0131 Standartlar\u0131 dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u0130ntihal, verilerde sahtecilik ya da yan\u0131ltmac\u0131l\u0131k, yay\u0131n tekrar\u0131, b\u00f6lerek yay\u0131nlama ve ara\u015ft\u0131rmaya katk\u0131s\u0131 olmayan ki\u015filerin yazarlar aras\u0131nda yer almas\u0131 etik kurallar dahilinde kabul edilemez uygulamalard\u0131r. Bu ve benzeri uygulamalarla ili\u015fkili herhangi etik bir usuls\u00fczl\u00fck durumunda gerekli yasal i\u015flemler yap\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n

\n
1. a) \u0130ntihal:<\/strong> Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n \u00f6zg\u00fcn fikirlerini, metotlar\u0131n\u0131, verilerini veya eserlerini bilimsel kurallara uygun bi\u00e7imde at\u0131f yapmadan k\u0131smen veya tamamen kendi eseri gibi g\u00f6stermek, intihal kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. \u0130ntihalden ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in yazarlar bilimsel kurallara uygun bir \u015fekilde at\u0131f yapmal\u0131 ve ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 i\u00e7erisinde yer alan t\u00fcm bilimsel yaz\u0131lara ait kaynak g\u00f6sterimine dikkat etmelidirler.<\/li>\n
2. b) Veride Sahtecilik:<\/strong> Bilimsel ara\u015ft\u0131rmalarda ger\u00e7ekte var olmayan ya da de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011frat\u0131lm\u0131\u015f verileri kullanmak, veride sahtecilik kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. Yazarlar verilerini etik kurallar dahilinde toplayarak, s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde ge\u00e7erlik ve g\u00fcvenirli\u011fi etkileyecek bir de\u011fi\u015fikli\u011fe maruz b\u0131rakmadan analiz etmelidirler.<\/li>\n
3. c) \u00c7arp\u0131tma:<\/strong> Ara\u015ft\u0131rmadan elde edilen kay\u0131tlar\u0131 ya da verileri de\u011fi\u015ftirmek, ara\u015ft\u0131rmada kullan\u0131lmayan cihaz veya materyalleri kullan\u0131lm\u0131\u015f gibi g\u00f6stermek, destek al\u0131nan ki\u015fi ve kurulu\u015flar\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda ara\u015ft\u0131rma sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek ya da \u015fekillendirmek, \u00e7arp\u0131tma kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. Yazarlar ara\u015ft\u0131rma s\u00fcreci ile ili\u015fkili verdikleri bilgilerde d\u00fcr\u00fcst, objektif ve \u015feffaf olmal\u0131d\u0131rlar. Etik kurallar\u0131 ihlal etmekten ka\u00e7\u0131nmal\u0131d\u0131rlar.<\/li>\n
4. d) Yay\u0131n Tekrar\u0131:<\/strong> Ayn\u0131 yay\u0131n\u0131, yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u00f6nceki yay\u0131nlara at\u0131f yapmaks\u0131z\u0131n ayr\u0131 yay\u0131nlar olarak sunmak, yay\u0131n tekrar\u0131 kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. De\u011ferlendirilmek \u00fczere g\u00f6nderilen yay\u0131nlar\u0131n daha \u00f6nce ba\u015fka bir yerde yay\u0131mlanmas\u0131 ya da de\u011ferlendirme s\u00fcrecinde olmas\u0131 ile ili\u015fkili sorumluluk tamamen yazarlara aittir. Yazarlar tekrardan ka\u00e7\u0131nmal\u0131, \u00f6zg\u00fcn ve orijinal ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n\u0131 g\u00f6ndermeye \u00f6zen g\u00f6stermelidirler.<\/li>\n
5. e) B\u00f6lerek Yay\u0131nlama:<\/strong> Bir ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131, ara\u015ft\u0131rman\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozacak \u015fekilde ve uygun olmayan bi\u00e7imde par\u00e7alara ay\u0131r\u0131p birden fazla say\u0131da yay\u0131mlayarak bu yay\u0131nlar\u0131 ayr\u0131 yay\u0131nlar olarak sunmak, b\u00f6lerek yay\u0131nlama kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. Yazarlar ara\u015ft\u0131rma b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmal\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131 etkileyecek b\u00f6lmelerden ka\u00e7\u0131nmal\u0131d\u0131rlar.<\/li>\n
6. f) Yazarl\u0131k:<\/strong> Ara\u015ft\u0131rmaya katk\u0131s\u0131 olmayan ki\u015fileri yazarlar aras\u0131na d\u00e2hil etmek ya da katk\u0131s\u0131 olan ki\u015fileri d\u00e2hil etmemek, haks\u0131z yazarl\u0131k kapsam\u0131nda ele al\u0131nmaktad\u0131r. Ara\u015ft\u0131rman\u0131n planlanmas\u0131, tasar\u0131m\u0131, verilerin toplanmas\u0131, analiz edilmesi, de\u011ferlendirilmesi, ara\u015ft\u0131rman\u0131n yay\u0131na haz\u0131rlanmas\u0131 ve son halinin ortaya koyulmas\u0131 a\u015famalar\u0131na t\u00fcm yazarlar yeterli d\u00fczeyde katk\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f olmal\u0131d\u0131rlar.<\/li>\n<\/ol>\n

   Etik Kurul \u0130zni<\/strong><\/p>\n

   A\u015fa\u011f\u0131da yer alan ara\u015ft\u0131rmalar i\u00e7in \u201cEtik Kurul \u0130zni\u201d gerekmektedir. Makale yazar\u0131n\u0131n kadrosunda yer ald\u0131\u011f\u0131 kurumdan onayl\u0131 \u201cEtik Kurul \u0130zni\u201d al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Etik Kurul izni gerektiren ara\u015ft\u0131rmalar a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:<\/p>\n

   \n
   • Anket, m\u00fclakat, odak grup \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, g\u00f6zlem, deney, g\u00f6r\u00fc\u015fme teknikleri kullan\u0131larak kat\u0131l\u0131mc\u0131lardan veri toplanmas\u0131n\u0131 gerektiren nitel ya da nicel yakla\u015f\u0131mlarla y\u00fcr\u00fct\u00fclen her t\u00fcrl\u00fc ara\u015ft\u0131rmalar,
     \n\u00b7 \u0130nsan ve hayvanlar\u0131n (materyal\/veriler dahil) deneysel ya da di\u011fer bilimsel ama\u00e7larla kullan\u0131lmas\u0131,
     \n\u00b7 \u0130nsanlar \u00fczerinde yap\u0131lan klinik ara\u015ft\u0131rmalar,
     \n\u00b7 Hayvanlar \u00fczerinde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar,
     \n\u00b7 Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 kanunu gere\u011fince retrospektif \u00e7al\u0131\u015fmalar,
     \nAyr\u0131ca;
     \n\u00b7 Olgu sunumlar\u0131nda \u201cAyd\u0131nlat\u0131lm\u0131\u015f onam formu\u201dnun al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirtilmesi,
     \n\u00b7 Ba\u015fkalar\u0131na ait \u00f6l\u00e7ek, anket, foto\u011fraflar\u0131n kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in sahiplerinden izin al\u0131nmas\u0131 ve belirtilmesi,
     \n\u00b7 Kullan\u0131lan fikir ve sanat eserleri i\u00e7in telif haklar\u0131 d\u00fczenlemelerine uyuldu\u011funun belirtilmesidir.<\/li>\n<\/ul>\n

     Bu makalelerde kesinlikle \u201cEtik Kurul \u0130zni\u201d makale i\u00e7inde belirtilmelidir. Makalelerde Ara\u015ft\u0131rma ve Yay\u0131n Eti\u011fine uyuldu\u011funa dair ifadeye yer verilmelidir.<\/p>\n

     G\u00f6rev ve Sorumluluklar<\/strong><\/p>\n

     Yazar\u0131n Sorumluluklar\u0131:<\/strong> Makalelerin bilimsel ve etik standartlara uygunlu\u011fu yazarlar\u0131n sorumlulu\u011fundad\u0131r, bu nedenle yazarlar, makalenin orijinal oldu\u011funu, daha \u00f6nce ba\u015fka bir yerde yay\u0131nlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ba\u015fka bir dilde yay\u0131nlanmak \u00fczere de\u011ferlendirmede olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 garanti etmelidirler. Telif haklar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6sterilmeli ve telif hakk\u0131na tabi materyaller gerekli izinlerle kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ba\u015fka yazarlar\u0131n, katk\u0131da bulunanlar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ya da yararlan\u0131lan kaynaklar uygun \u015fekilde kullan\u0131lmal\u0131 ve referanslarda belirtilmelidir. T\u00fcm yazarlar, makalenin akademik ve bilimsel do\u011frulu\u011funa do\u011frudan katk\u0131da bulunmal\u0131d\u0131r; yazarl\u0131k i\u00e7in gerekli \u00f6l\u00e7\u00fctleri kar\u015f\u0131lamayan ancak katk\u0131 sa\u011flayanlar \u2018te\u015fekk\u00fcr \/ bilgiler\u2019 k\u0131sm\u0131nda belirtilmelidir. Finansal ili\u015fkiler, \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131 ve \u00e7\u0131kar rekabeti beyan edilmelidir. \u0130nsan \u00f6\u011fesi i\u00e7eren \u00e7al\u0131\u015fmalarda, kat\u0131l\u0131mc\u0131lardan \u2018bilgilendirilmi\u015f onam\u2019 al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve etik kurul onay\u0131 oldu\u011fu belirtilmelidir. Yazar, kesinlikle derginin belirtti\u011fi yaz\u0131m kurallar\u0131na uygun olarak makalesini haz\u0131rlayarak ba\u015fvurusunu ger\u00e7ekle\u015ftirmelidir.<\/p>\n

     Edit\u00f6r\u00fcn Sorumluluklar\u0131:\u00a0<\/strong>Ba\u015f edit\u00f6r, yay\u0131na g\u00f6nderilen makalelerin tarafs\u0131z bir \u015fekilde de\u011ferlendirilmesini sa\u011flama ve yazarlar\u0131n etnik k\u00f6keninden, cinsiyetinden, cinsel y\u00f6neliminden, uyru\u011fundan, dini inanc\u0131ndan ve siyasi felsefesinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak adil bir \u015fekilde i\u015flem g\u00f6rmesini temin etme sorumlulu\u011fundad\u0131r. Ba\u015f edit\u00f6r, \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak hakemlerin tarafs\u0131zl\u0131k ilkelerine ba\u011fl\u0131 kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flamaktad\u0131r. Hakem atama s\u00fcrecinde tam yetkiye sahiptir ve dergide yay\u0131nlanacak makalelerle ilgili nihai karar\u0131 vermekle sorumludur.<\/p>\n

     Hakemlerin Sorumluluklar\u0131:<\/strong> Dergimizin yay\u0131n s\u00fcre\u00e7lerinde kaliteyi art\u0131rmak ve g\u00fcvenilirli\u011fi sa\u011flamak amac\u0131yla, makaleler \u00e7ift tarafl\u0131 k\u00f6r hakemlik sistemiyle de\u011ferlendirilir. Bu s\u00fcre\u00e7te, yazar(lar) ve hakemler aras\u0131nda do\u011frudan ileti\u015fim kurulmaz; de\u011ferlendirmeler dergi y\u00f6netim sistemi \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015ftirilir ve edit\u00f6r taraf\u0131ndan takip edilir. Hakemler, yaln\u0131zca uzmanl\u0131k alanlar\u0131na giren \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 incelemeli, de\u011ferlendirme s\u00fcresine riayet etmeli ve s\u00fcreci tarafs\u0131zl\u0131k ve gizlilik ilkelerine uygun \u015fekilde tamamlamal\u0131d\u0131r. Ki\u015fisel \u00f6nyarg\u0131lardan uzak, etik ve objektif bir yakla\u015f\u0131m benimsemeli, sald\u0131rgan ya da a\u015fa\u011f\u0131lay\u0131c\u0131 ifadelerden ka\u00e7\u0131narak yap\u0131c\u0131 bir dil kullanmal\u0131d\u0131rlar. \u00c7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 durumunda de\u011ferlendirme g\u00f6revini reddetmeleri ve durumu edit\u00f6re bildirmeleri beklenir. Ayr\u0131ca, bilimsel katk\u0131 sa\u011flamak amac\u0131yla at\u0131f \u00f6nerisinde bulunabilirler; ancak bu \u00f6neriler kendi at\u0131f say\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rma amac\u0131 ta\u015f\u0131mamal\u0131d\u0131r. De\u011ferlendirme s\u0131ras\u0131nda yazar(lar)\u0131n kimlik bilgilerine eri\u015filmesi halinde s\u00fcre\u00e7 sona erdirilmeli, incelenen \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n i\u00e7eri\u011fi yaln\u0131zca yay\u0131nlanmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ret verilen makaleler i\u00e7in gerek\u00e7eler ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ve a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde belirtilmelidir. Bu ilkeler, de\u011ferlendirme s\u00fcrecinin etik, \u015feffaf ve g\u00fcvenilir bir \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flamay\u0131 ama\u00e7lar.<\/p>\n

     Yay\u0131nc\u0131n\u0131n Sorumluluklar\u0131: <\/strong>Yay\u0131nc\u0131, tarafs\u0131z edit\u00f6r kararlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr ve edit\u00f6r, dergiye g\u00f6nderilen \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n t\u00fcm s\u00fcre\u00e7lerinden sorumludur; bu s\u00fcre\u00e7lerde ekonomik ya da politik \u00e7\u0131karlar g\u00f6zetilmez ve nihai karar edit\u00f6r taraf\u0131ndan verilir. Yay\u0131nc\u0131, yay\u0131mlanan \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n m\u00fclkiyet ve telif haklar\u0131n\u0131 koruma, her \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir kopyas\u0131n\u0131 saklama ve bilimsel s\u00f6m\u00fcr\u00fc, intihal ile di\u011fer bilimsel suistimalleri \u00f6nlemek i\u00e7in gerekli tedbirleri alma sorumlulu\u011funu ta\u015f\u0131r. Ayr\u0131ca, bilimsel s\u00fcrece destek sa\u011flayarak besleyici, destekleyici ve yat\u0131r\u0131mc\u0131 bir rol \u00fcstlenmeli ve en iyi uygulamalar\u0131n hayata ge\u00e7irilmesini sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

     Yay\u0131n Kurulunun Sorumluluklar\u0131:\u00a0<\/strong>Yay\u0131n kurulu, kendi uzmanl\u0131k alanlar\u0131ndaki tecr\u00fcbe ve deneyimlerini payla\u015farak derginin politikas\u0131 ve kapsam\u0131 hakk\u0131nda tavsiyelerde bulunmal\u0131 ve derginin geli\u015fimi i\u00e7in edit\u00f6rle i\u015f birli\u011fi i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Derginin tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131 yaparak yeni ve k\u00f6kl\u00fc yazarlar\u0131 katk\u0131 sa\u011flamaya te\u015fvik etmeli, \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 kurallar\u0131na uyulmas\u0131n\u0131 sa\u011flamal\u0131 ve dergiye g\u00f6nderilen makaleleri g\u00f6zden ge\u00e7irmelidir. Ayr\u0131ca, g\u00fcncel geli\u015fmeleri ve de\u011fi\u015fiklikleri takip ederek dergi s\u00fcre\u00e7lerine aktif katk\u0131da bulunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

     Ara\u015ft\u0131rma ve Yay\u0131n Eti\u011fi \u0130lkeleri \u0130A\u00dcD\u2019ye g\u00f6nderilen bilimsel yaz\u0131larda, Y\u00fcksek\u00f6\u011fretim Kurumlar\u0131 Bilimsel Ara\u015ft\u0131rma ve Yay\u0131n Eti\u011fi…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1379"}],"collection":[{"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1379"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1379\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1798,"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1379\/revisions\/1798"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/iaud.aydin.edu.tr\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1379"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}